Mala Antanta « : 17. Dec 2006, 10:14:08 » Citiraj Mala Antanta Mala Antanta je bio vojni savez Jugoslavije, Čehoslovačke i Rumunjske koji je postojao od 1920. do 1938. Uzrok njenog formiranja bio je strah od eventualnog pokušaja Austrije ili Mađarske da vojnim putem povrate teritorije koje je Austrougarska ranije imala. Uzimajući u obzir broj stanovnika, veliku stajaću vojsku kojom je raspolagala i ogromno prostranstvo na kome se prostirala, Mala Antanta je smatrana "petom silom u Europi". Francuska je blisko surađivala sa ovim savezom i sa njenim članicama i sa njima je potpisala više vojnih sporazuma. Krajem studenog 1932. kralj Aleksandar je inicirao izvanredni sastanak ministara država članica Male Antante (Jugoslavije, Rumunjske i Čehoslovačke), koji je održan 18.studenog - 19. prosinca u Beogradu. Najvažnija odluka donijeta na tom sastanku bila je da će ubuduće Mala Antanta nastupati kao jedinstvena politička zajednica. Odluka da se samostalno politički djeluje obrazložena je činjenicom „da su se tri države umorile od toga da budu igračke u rukama velikih susjeda". Pakt o novoj organizaciji Male antante potpisan je na konferenciji u Ženevi, održanoj 14-16. veljače 1933. godine. Tri države - ističe se u uvodnom dijelu ovog dokumenta - stvaraju „višu međunarodnu zajednicu, kojoj mogu pristupiti i druge države". U organizacijskom pogledu, u ovu zajednicu ugrađeno je nešto što do tada nije postojalo ni u jednom bilateralnom ili regionalnom savezu. Kao upravno tijelo zajedničke politike država Antante ustanovljen je Stalni savjet, sastavljen od ministara vanjskih poslova, koji odluke donosi konsenzusom. Sastaje se obvezno najmanje tri puta godišnje, u prijestolnici svake države čiji ministar te godine predsjedava Savjetom. Raspad je počeo 1936. Savez se raspao 1938. godine.

Varšavsko vojvodstvo Varšavsko vojvodstvo je poljska država, koju je osnovao 1807. Napoleon Bonaparta. Po Tilzitskom miru iz 1807. Varšavsko vojvodstvo je nastalo od poljskih delova Prusije. Vojvodstvo je bilo u personalnoj uniji sa kraljem Fridrikom Augustom I od Saksonije. Nakon Napoleonove invazije Rusije vojvodstvo je okupirala pruska i ruska vojska do 1815. Po odluci Bečkog kongresa 1815. vojvodstvo je podeljeno između Rusije i Prusije. Stvaranje vojvodstva Pre formiranja vojvodstva izbila je pobuna protiv regrutovanja 1806., tako da je vojvodstvo već bilo dobrim delom oslobođeno narodnom pobunom. Napoleon Bonaparta je službeno stvorio Varšavsko vojvodstvo tek po Tilzitskom miru iz 1807. Varšavsko vojvodstvo je nastalo od poljskih delova Prusije. Poljski republikanci u zemlji i Poljaci u dijaspori su otvoreno podržavali Napoleona kao jedinu nadu za obnavljanje poljskoga suvereniteta, koji je bio izgubljen nakon Podele Poljske u kasnom 18. veku. Iako nije formirana kao država, nego kao vojvodstvo stvorila je nade u obnovu suverenosti. Novoformirana država je bila foramalno nezavisno vojvodstvo u savezu sa Francuskom i u personalnoj uniji sa Saksonijom. Vojvodstvo se nikako nije razvilo kao nezavisna država, nego je vlast Fridrika Augusta bila najviše povezana sa francuskim potrebama. Najznačajnija osoba u vojvodstvu je bio francuski ambasador. U ratu sa Austrijom 1809. austrijska vojska je ušla u Varšavu, ali posle toga poljska vojska zauzela Krakov, Lavov i mnogo teritorije, koju je ranije Austrija okupirala prilikom podele Poljske. Vojvodstvo je najpre imalo 2,6 miliona stanovnika i 104.000 km², a posle 1809. 4, 3 miliona stanovnika i 155.000 km². Ekonomija Vojska vojvodstva je bila potpuno pod francuskom kontrolom preko ministra rata Jozefa Ponijatovskoga, koji je bio i francuski maršal. Vojvodstvo je bilo jako značajno za Napoleona kao izvor vojske. U početku je bilo 40.000 vojnika, a 1810. 100.000. Tokom Napoleonove invazije na Rusiju sakupljeno je 200.000 vojnika. Crpljenje resursa i nasilno regrutovanje izazvali su ekonomske probleme. Francuska je vojvodstvu nametnula i pruske dugove, tako da se pojavila inflacija i preveliko oporezivanje. Napoleonova invazija Rusije Poljaci su od Napoleona očekivali da dobiju status kraljevine, a i da će posle pohoda na Rusiju dobiti velike teritorije Velikog vojvodstva Litvanije. Posle Napoleonovog povlačenja iz Rusije većinu poljskih teritorija je zauzela Rusija 1813. Ostatak je zauzela Prusija. Ruski car Aleksandar I Romanov je stvorio privremenu vladu vojvodstva da bi vladao preko svojih generala. Bečki kongres i četvrta podela Poljske Na Bečkom kongresu 1815. su bile prisutne mnoge evropske države i vladari, ali odluke su donosile velike sile. Zbog toga je bilo neminovno da Poljska ponovo bude podeljena između Rusije, Prusije i Austrije. Najveći deo Varšavskog vojvodstva ostao je u Rusiji pod nazivom Kongresna Poljska u personalnoj uniji sa Rusijom, Kongresna Poljska je imala autonomiju do 1831., kada je anektirana Rusiji. Od Krakova je stvoren Slobodni grad Krakov pod zaštitom moćnih suseda. Grad je Austrija anektirala 1846.

Gupta carstvo Gupta carstvo je bilo jedno od najvećih političkih i vojnih carstava antičke Indije. Dinastija Gupta je vladala od 240. do 550. većinom severne Indije , delom Pakistana i Bangladešom. Vreme Gupta carstva smatra se indijskim "zlatnim razdobljem" u nauci, matematici, astronomiji, religiji i filozofiji. U Indiji je tada izmišljen dekadni sistem uključujući koncept nule. U vreme svga najvećeg uspona Gupta carstvo je bilo model klasične civilizacije zajedno sa dinastijom Han, Tanh i antičkim Rimom. Beli Huni ili Heftaliti su doprineli propasti carstva. Najprihvatljivija teorija o Guptama je da je njihovo poreklo iz Bengala. Početkom 4. veka Gupte su vladale malim hindu kraljevstvom u Magadi u današnjem Utar Pradešu. Gupte su vladale Indijom severno od Vindija planina u 4. i 5. veku. Iako nisu imali tako ogromno carstvo, kakvo je bilo Maurja carstvo, razdoblje Gupti je ostavilo duboki kulturni trag ne samo na indijskom potkontinentu, nego i kod susednih azijskih kultura. Vladari Gupti su bili veliki osvajači i dobri administratori. Književnost na sanskritu doseglo je vrhunac tokom Gupta razdoblja. I budistička književnost se počinje pojavljivati na sanskritu. Iz toga perioda je većina Adžanta spilja. Knjige iz medicine, veterine, matematike, astronomije i astrofizike su bile pisane u tome periodu. Prekomorska trgovina je cvetala, hinduistička i budistička mitologija i arhitektura se raširila zajedno sa religijom na Burmu, Kambodžu, Tajland , Indoneziju i druge zemlje. To razdoblje se smatra zlatnim razdobljem indijske kulture. Zidno slikarstvo Adžanta spilja na centralnom Dekanu smatraju se najsnažnijim izrazom indijske umetnosti. Slike u spiljama predstavljaju različite živote Bude, ali predstavljaju i najbolji izvor informacija o svakodnevnom životu u Indiji u to vreme. Gupte su uspostavile snažnu centralnu vlast sa određenim stepenom lokalne kontrole. U skladu sa hinduističkim verovanjima društvo je bilo izrazito klasno, zasnovano na sistemu kasta. Gupta carstvo je počelo propadati zbog loših vladara i serije invazija. Invazija Belih Huna je doprinela propasti carstva. Međutim mnoga intelektualna i kulturna dostignuća sačuvana su i prosleđena drugom kulturama. Glavni Gupta vladari Čandragupta Gatokača (oko 280.-319.) imao je sina Čandraguptu (ne sme se pomešati sa Čandraguptom Maurjom, osnivačem Maurja carstva). Čandragupta je ženidbom kao miraz dobio kraljevstvo Magadu. Glavni grad Magade je bio Pataliputra(današnja Patna). Čandragupta je raširio carstvo do 320. od reke Gang do Prajage (današnjeg Alahabada).

Bitka kod Koronela Eskadron videadmirala Maksimilijana fon Špea u Čileu Na početku Prvog svetskog rata na raznim okeanima bilo je 6 nemačkih lakih krstarica i 2 oklopljena krstaša. Po izbijanju neprijateljstava ove jedinice su dobile zadatak da povedu borbu protiv saobraćaja protivničkih trgovačkih brodova. Najjače jedinice među ovim rasturenim nemačkim brodovima bili su oklopljeni krstaši "Šarnhorst" (nem. "SMS Scharnhorst") i "Gnajzenau" (nem. "SMS Gneisenau"), koji su se nalazili u vodama Dalekog Istoka pod komandom vice-admirala grofa Maksimilana fon Špea (nem. Graf Maximilian von Spee) – (22.6. 1861 – 8.12. 1914.god.), u sastavu nemačke Istočno-azijske eskadre bazirane u nemačkoj koloniji Cingtao u Kini. Ovi brodovisu krenuli preko Tihog okeana ka Južnoj Americi zavaravujući protivničke ratne brodove koji su ih tražili u azijskim vodama. Tokom puta pridružili su im se postepeno još tri lake krstarice: Nirnberg (nem. Nürnberg), Drezden (nem. Dresden), i Lajpcig (nem. Leipzig). Ove tri lake krstarice su bile rasute između Kariba i Tihog okeana. “Nirnberg” se novimenovanoj Pacifičkoj floti pridružio u Honoluluu;

Roblje u srednjovjekovnoj Bosni Ljudi su od najstarijih vremena na različite načine postajali robovi. Na bosanskom tlu prate se procesi koji karakterišu i druge sredine. U Srednjovjekovnoj Bosni (6. - 15. vijek) egzistiralo je i ropstvo mada je robovlasništvo zamijenjeno feudalnim sistemom. Robovi su ljudi sa kojima su se drugi ponašali kao sa uobičajenom trgovačkom robom, pa su ih kupovali ili prodavali i očekivali od njih korist. Ljudi su postajali robovi iz ekonomskih razloga. Robovima su postajali oni koji nisu mogli da vrate dugove ili izdrže ugovore na koje su se obavezali. Mada je to danas teško shvatljivo, ali tada su siromašnije, a brojnije porodice radi vlastitog opstanka, kako bi preživjele, prodavale neke od svojih članova. Robovima su postajali zarobljenici koji su hvatani u ratovima sa protivnicima ili u provalama, upadima na susjedna područja. Cijena roblja zavisila je od zdravlja roba (mladosti, fizičke izdržljivosti), pa su najviše cijene postizali mladići i djevojke. Ipak, ropstvo i roblje nije imalo značajniji udio u društvenoj strukturi srednjovjekovne Bosne. Značajnije se Bosna pojavljuje kao bogato izvorište roblja za susjedne zemlje. Pod izgovorom da se radi o hereticima u Bosni su hvatani ljudi i prodavani u roblje. Vjerske prilike u srednjovjekovnoj Bosni bile su izgovor za djelatnost koja je u evropskim zemljama već odavno bila napuštena. Za inostrane trgovce u čijim zemljama je ropstvo bilo zabranjeno, kvalifikacija heretika bila je dozvoljena i dovoljna za pretvaranje čovjeka u roba, pa su Bosanci prepoznatljivi po egzistiranju crkve koja je smatrana heretičkom Crkva bosanska, bili dovoljan izgovor za legalno poslovanje. Na taj način su ljudi de genere Bosinensium završavali na trgovima širom Mediterana, u Veneciji, na sjeveru Afrike, u Španiji i na Istoku.